Potana Telugu Bhagavatam 13th Poem | Bhagavatam Poems Meanings Books Audio Download

Telugu Bhagavatam 13th Poem : Astama Skandam Gajendra Moksham , Ala Vaikunta Purambulo (8-95 )

మనం ఇప్పటివరకు గజేంద్రుని దీనాలాపనలు చూసాం కదా.. గజేంద్రుని రక్షించడానికి వైకుంఠ పుర నివాసియైన విష్ణువు దిగిరావాలి. ఈ పద్యం ఎలా రచించాలో పోతనగారికి తోచలేదట, ఎలా వర్ణించాలి వైకుంఠాన్ని అక్కడ ఏమేమి ఉంటాయి , ఎంత ఆలోచించినా ఊహించిన ఒక్క అక్షరం కూడా ముందుకు సాగకపోయే సరికి అలా పొలాల గట్టుదగ్గరకి బయలుదేరారట. మరల కొద్దీ సేపటికి ఇంటికి వచ్చి చక చక పద్యం రాసి మరల బయటకు వెళ్లారట పోతనామాత్యులు. పొలం గట్టు నుంచి తిరిగి వచ్చిన పోతన గారు పోతనగారి అమ్మాయి తో లక్ష్మి ఆ గ్రంధం ఇలా తీస్కుని రా .. పద్యం తోచక ఆలా వెళ్ళాను పద్యం ఎలా రచన చేయాలో తెలిసిందమ్మా అంటూ ఆనందంగా మాట్లాడుతుండగా .


పోతన గారికి బదులిస్తూ అదేమిటి నాన్నగారు ఇంతక ముందేగా మీరు పద్యం రాసి వెళ్ళారు మరల ఎలా రాయాలో తెల్సింది అంటున్నారు ఏమిటి అని సందేహం గా అడిగింది. పోతనగారు .. నేనా .. నేను రావడం ఏమిటి తల్లి నేను ఇప్పుడేగా వస్తుంటా.. ఏది ఒకసారి ఇలా తీస్కుని రా అంటూ ఉండగానే లక్ష్మి ఆ భాగవతాన్ని తీస్కుని వచ్చింది.. పోతనగారు ఆ పద్యం చూస్తూ పోతన గారి కళ్ళంట ఆనందభాష్పలు, తల్లి నేను ఎలా రాద్దామనుకున్నానో అలానే ఉందమ్మా ఈ పద్యం నేను రాసింది కాదమ్మా, ఆ శ్రీరాముడి తల్లి అంటూ ఎంతో ఆనందంగా లక్ష్మి కి బదులిచ్చారు. ఎన్నో గ్రంధాలూ ఉండగా ఈ నాటికీ కూడా భాగవతం మనం చదువుతున్నామంటే సాక్షాత్తు ఆ శ్రీ రాముని అనుగ్రహం తో రచించిన రచన కాబట్టే.

పద్యం :
అల వైకుంఠపురంబులో నగరిలో నా మూల సౌధంబు దా
పల మందారవనాంతరామృత సరః ప్రాంతేందు కాంతోపలో
త్పల పర్యంక రమావినోది యగు నాపన్నప్రసన్నుండు వి
హ్వల నాగేంద్రము పాహిపాహి యనఁ గుయ్యాలించి సంరంభియై
ప్రతిపదార్ధం :
అల = అక్కడ; వైకుంఠ = వైకుంఠ మనెడి; పురంబు = పట్టణము; లోన్ = అందు; నగరి = రాజ భవన సముదాయము; లోన్ = అందు; ఆ = ఆ; మూల = ప్రధాన; సౌధంబు = మేడ {సౌధము – సుధ (సున్నముతో) చేయబడినది, మేడ}; దాపల = దగ్గర; మందార = మందార పూల; వన = తోట; అంతర = లోపల; అమృత = అమృత జలపు; సరస్ = సరోవరము; ప్రాంత = సమీపమున గల; ఇందుకాంత = చంద్రకాంత; ఉపల = శిల (పైన); ఉత్పల = కలువల; పర్యంక = పాన్పుపై నున్న; రమా = లక్ష్మీదేవితో; వినోది = వినోదించు చున్న వాడు; అగున్ = అయిన; ఆపన్న = కష్టాలలో నున్న వారిని; ప్రసన్నుండు = అనుగ్రహించు వాడు; విహ్వల = విహ్వలము చెంది నట్టి {విహ్వలము – భయాదులచేత అవయవముల స్వాధీనము తప్పుట}; నాగేంద్రము = గజేంద్రుడు; పాహి పాహి = కాపాడు కాపాడు; అనన్ = అను; కుయ్యాలించి = మొర ఆలించి; సంరంభి = వేగిరపడు తున్న వాడు; ఐ = అయ్యి.
భావం:
ఆపదలలో చిక్కుకున్న వారిని కాపాడే ఆ భగవంతుడు ఆ సమయంలో వైకుంఠంలో ఉన్నాడు. అక్కడ అంతఃపురంలో ఒక పక్కన ఉండే మేడకు సమీపంలో ఒక అమృత సరస్సుంది. దానికి దగ్గరలో చంద్రకాంతశిలల అరుగుమీద కలువపూల పాన్పుపై లక్ష్మీదేవితో వినోదిస్తున్నాడు. అప్పుడు భయంతో స్వాధీనం తప్పిన గజేంద్రుడు కాపాడమని పెట్టే మొర విన్నాడు. గజరాజుని కాపాడడానికి వేగిరపడ్డాడు.
Keywords : Potana Telugu Bhagavatam, Gajendramoksham, Gajendra Moksham poems, Telugu Bhagavatam App, Bhagavatam official websites, Bhagavatam Books, Bhagavatam poems, Bhagavatam Poems list, Bhagavatam 13th Poem, Ala Vaikunta Purambulo Poem, TTD Bhagavatam eBooks.

Ask Your Questions / Share Your Knowledge

hindutemples

Temples Guide

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *